Een greep uit het logboek van de professor:


  • Zoals je gemerkt hebt ben ik voorzichtig begonnen om het Havenbedrijf te bestoken met mijn plannen voor de inrichting van een proefkwekerij voor diatomeeën (een olivijnstrand op Maasvlakte 2, gescheiden door een dam met een doorlaat van de zee). Het Havenbedrijf, net zoals de hele stad trouwens, is helemaal gericht op CCS, Ze willen het grote verzamelpunt voor CO2 uit West Europa worden, dus alles wat daar niet in past zal weerstand ondervinden.

  • Ik vraag me af of er enige weg te vinden is om mijn verhaaltje (zie "Stalemate") over de politieke tegenstelling tussen de Westerse geïndustrialiseerde landen en de emerging economies (China, India, Brazilië, en ook al een beetje Zuid Afrika en Indonesië) ergens onder politieke aandacht te brengen.

  • Zoals bekend was onze brandblustest met serpentijn op het terrein in Wychen een succes. Ze willen het nu op grotere schaal herhalen (ik vond deze proefbrandjes al best groot). De Spaanse olivijnmijn reageerde al enthousiast, die willen graag bij de volgende proef aanwezig zijn. Hebben er eventueel ook best belang bij, nu moeten ze hun "fines" terugstorten in de mijn (ongeveer 25.000 ton op jaarbasis). Die fines bestaan voor een zeer groot deel uit serpentijn, dat zit als dunne plakken op barsten van het gesteente, en srpingt er af als de brokken uit de mijn gekraakt worden. Het vervelende is dat die brandweerjongens erg enthousiast waren, maar slecht reageren als je probeert om ze tot actie aan te zetten.
  • PS"ik heb overigens met mijn 3 studenten van het Junior College Utrecht, die hun junior thesis schrijven over het gebruik van serpentijnslurries om branden te blussen een sensationeel resultaat. Ik wil kijken of gecalcineerde serpentijn sneller reageert dan olivijn. Binnen 5 minuten(!) nadat we de gecalcineerde serpentijn in het water gegooid hadden was de pH al van 7.2 naar 9.6 gestegen, waanzinnig. De fijnkorrelige olivijn toonde overigens ook al een snelle pH verhoging, van 7.2 naar ongeveer 7.5. 


  • Geachte Heer Goetzee, ik kreeg Uw vraag doorgespeeld hoe je de werking van olivijn voor scholieren zou kunnen demonstreren. 
    Ik denk wel dat ik zo iets kan leveren. Ik heb op mijn eigen kamer een opstelling staan die ik wel eens demonstreer, een perspex buis van pakweg 1.20 m hoog, met een kraantje onderaan. Ik vul de buis voor ruim de helft met middelfijn olivijnzand (niet te fijn om verstopping te voorkomen, fijn genoeg om redelijk snel te reageren). Ik gooi hem vol met kraanwater (of nog spectaculairder met Spa Rood), waarvan ik eerst de pH gemeten heb. Ik maak de kraan open en vang het doorlopende water op in een bekerglas onder de buis. Meet opnieuw de pH, die is ongetwijfeld meetbaar (voor kraanwater) of spectaculair (voor Spa Rood) gestegen. Daarna kun je demonstreren dat het een gezond magnesium bicarbonaat water is geworden, door er een slokje van te drinken, dat zal voor de scholieren heel verrassend zijn!
    Ik denk zelfs dat als het een succes is, het Hofland museum een aantal exemplaren van deze opstelling (simpel en goedkoop) in voorraad zou kunnen hebben om aan scholen te leveren, met de bijbehorende hoeveelheid olivijn van de goede korrelgrootte.

  • Gentlemen
    I think that during our recent meeting the wrong impression was created that the olivine option could never be carried out without carbon credits. This is wrong, and my statement that it is wrong is not an uncertain prediction, but an established fact, as you can see in the attachment. Hope you enjoy it (I still have a reserve of some 40 other potential projects). Enjoyed meeting you, with best regards, Olaf Schuiling
  • Dear Olaf,Thank you very much for your mail and explanatory note.I realise now that I misrepresented the olivine option as dependent on carbon revenues.  Please excuse my ignorance on that – a result of a rather hasty and superficially analysed segmentation of the technologies based on the morning’s presentations.  Also my analysis was more illustrative, and not meant to be more than a way to think about the carbon market’s role in helping the applications find sustainable sources of revenue.
    So, for clarity, I have revised the matrix. I would say that based on your note, olivine weathering is scalable because markets clearly already exist for the benefits it provides above and beyond GHG removal. Like biochar though, profitable growth may be supported if carbon revenues could also be recognised through the deployment of the olivine weathering’s sequestration potential.  But that is different to saying it is fully dependent on carbon revenues which, as your evidence shows, it is not.
    Olaf – I very much enjoyed meeting you in London, and learning about olivine weathering. I look forward to learning more now that I am aware of its extraordinary applications.

  • Ik verbaas me dat jullie zo krampachtig de mythe in stand houden dat mineral carbonation duurder is dan CCS. Als je het op mijn manier doet, gewoon, zoals de Branson ploeg van de Virgin Earth Challenge mijn aanpak beschreef "Mine it, mill it, spread it" dan kost het een fractie van CCS. Dat verhaal van Hangx en Spiers dat het 700 tot 2200 jaar zou duren voordat olivijn op het strand verweert hebben Poppe de Boer (hoogleraar sedimentologie hier) en ik ook volledig onderuit gehaald. We laten zien dat bewegende olivijnkorrels in de branding elkaar zeer snel afslijpen, en de schilfertje reageren razendsnel, dus die 700 tot 2200 jaar kun je beter lezen als 700 tot 2200 UUR. De branding is een gigantische kogelmolen, die helemaal gratis is.
    Met hartelijke groet, Olaf Schuiling
  • PS: O ja, ik kreeg het gunstige bericht dat men in Oman een olivijnmijn geopend heeft naar aanleiding van mijn werk. Ze hebben me uitgenodigd om het zo snel mogelijk te komen inspecteren, Olaf

  • Tja, jammer dat deze mensen wel kritiek hebben, maar niet de moeite hebben genomen  om er wat over te lezen (behalve het artikel van Kelemen, maar zelfs daar de auteursnaam verkeerd gelezen hebben, nl niet Keleman).
    Een runaway reactie is natuurlijk baarlijke nonsens. Een ton Olivijn vangt 1.25 ton CO2, dus we hebben het zelf in de hand hoeveel CO2 we willen vangen. Bovendien (hopelijk zijn de skeptici enigszins chemisch onderlegd) blijkt uit de reactievergelijking dat naarmate de CO2 spanning daalt, de reactie minder hard gaat. Als dat ooit een reeel gevaar geweest zou zijn, dan heeft de aarde die kans al miljoenen malen gehad in de afgelopen 4.6 miljard jaar. 
    Wat de lca betreft, waarover ik een preek krijg, wederom lees eerst voor je kritiek begint te spuien. Er is 2 maal een lca analyse uitgevoerd, waarbij het totale CO2 verbruik van mijnen EN malen EN beperkt transport naar de plaats waar het uitgestrooid wordt is berekend als percentage van de hoeveelheid CO2 die daarna met die verpoederde olivijn wordt gevangen. De ene studie komt uit op 4% , de tweede op 3.5 %, dus buitengewoon gunstig ten opzichte van CCS, die 29 % kost (dus voor iedere 3 kolencentrales moet je er een bij bouwen, die alleen maar nodig is om CO2 onder de grond te stoppen). En wat het fijn malen tot enkele tientallen microns betreft, dat is niet nodig. Dankzij de activiteit van wortelschimmels verweren olivijnkorrels van 100 micron in minder dan vijf jaar in de bodem. Op strand en in ondiepe zeeën malen de korrels elkaar fijn in de branding en de zeestroming in ondiepe zeeën, dus daar kost het malen helemaal niets. Weinig mensen schijnen een conclusie te kunnen trekken uit het feit dat zandkorrels op het strand rond zijn, en rolstenen ook.
    Kennelijk zijn de critici mensen die weer een technologie fixatie hebben. Het is langzamerhand wel duidelijk dat alles wat je doet om de reactie te versnellen (mechanische activatie, thermische activatie, chemische behandelingen, reacties in autoclaven, en nu kennelijk weer fluide bed reacties op serpentijn) wel werkt, maar meteen de prijs van mineraal carbonatatie opdrijft. 
    Bodemvruchtbaarheid wordt verbeterd omdat lage pH waarden gecorrigeerd worden (zoals bij voorbeeld in de Mekong delta en Oost Australische estuaria, met hun acid sulfate soils, en daardoor lage rijst en suikerriet opbrengsten). Bovendien wordt in de extreem uitgeloogde tropische laterietbodems magnesium toegevoegd (essentieel voor o.a. chlorophyll). Er zijn bepaalde (beperkte) biotopen, waar een lage pH juist essentieel is voor hun bijzondere karakter. In Nederland betreft dit vennetjes met zonnedauw, wollegras, vetblad en dergelijke, en de blauwgraslanden, met hun orchideeënrijkdom. Daar moeten we geen olivijn uitstrooien. 
    Biodiversiteit wordt met name bevorderd in de oceanen, waar de pH duidelijk al gedaald is door de hogere CO2 spanningen. Koralen, maar ook andere groepen organismen ondervinden hier al waarneembaar last van.  

    Verstoring van evenwichten? De mensheid verstoort evenwichten door de massale uitstoot van CO2, en ik herstel evenwichten, door de reactie te bevorderen die altijd voor die evenwichten gezorgd heeft, namelijk de natuurlijke verwering van silikaten.